Problem przekazywania danych z urzędu skarbowego do organizacji pożytku publicznego

Czy wobec urzędu możemy zrealizować wszystkie przysługujące nam prawa w zakresie ochrony danych osobowych wynikające z RODO? Urząd skarbowy może przekazać dane osób przekazujących 1% swojego podatku na rzecz organizacji pożytku publicznego? Czy potrzebna jest zgoda podatnika na przekazanie danych OPP? Na te oraz inne pytania znajdziesz odpowiedź w poniższym artykule.

Realizacja praw osób, których dane dotyczą

Każdy z podatników, ma prawo skierować zapytanie do urzędu skarbowego w zakresie przetwarzania jego danych osobowych. Powinniśmy być świadomi, czy dany urząd przetwarza nasze dane osobowe i na jakich zasadach. W przypadku, gdy okaże się, że urząd przetwarza nasze dane bez podstawy prawnej lub przetwarza większą ilość danych niż potrzebuje, możemy zrealizować wobec urzędu wszystkie przysługujące nam prawa w zakresie ochrony danych osobowych wynikające z RODO.

Udostępnianie danych osób przekazujących 1% swojego podatku

Każda z osób przekazująca 1% swojego podatku, może zaznaczyć w PIT zgodę na przekazanie swoich danych do organizacji pożytku publicznego. Czy jako podatnicy mamy świadomość co tak naprawdę dzieje się z naszymi danymi przekazanymi do  OPP? Zgoda na przekazanie danych przez urząd skarbowy do  wskazanej przez podatnika organizacji pożytku publicznego nie jest niczym nowym. Możliwość zaznaczenia w PIT przedmiotowej zgody istnieje już od czasów, kiedy obowiązywała „stara” ustawa o ochronie danych osobowych. Zgoda skierowana do urzędu skarbowego dotyczy przekazywania danych osobowych podatników. Do tej pory zdarzało się, że organizacje pożytku wykorzystywały w innym celu udostępnione dane podatników, co wpłynęło na przesadną ostrożność w zakresie ochrony naszych danych, która aktualnie wydaje się być już zbyteczna.

Niedawno, Urząd Ochrony Danych Osobowych potwierdził możliwość wykorzystania danych pochodzących z urzędów skarbowych. Poniżej informacja UODO.

1% podatku na rzecz organizacji pożytku publicznego a ochrona danych osobowych

Podatnicy już niebawem będą rozliczać się z podatku za 2018 r. i wielu z nich przekaże przy tej okazji swój 1 proc. podatku na organizacje pożytku publicznego (OPP). Niektórzy w swoim rozliczeniu wyrażą także zgodę na przekazanie OPP swojego imienia, nazwiska i adresu wraz z informacją o darowanej kwocie. Jeśli taka będzie nasza wola, dodatkowo możemy też podać inne informacje, np. ułatwiające kontakt z nami (telefon, e-mail).

OPP może zatem te dane przetwarzać np. po to, by np. podziękować darczyńcy w imieniu obdarowanego o ile podatnik wyraził zgodę na przekazanie jego danych organizacji. Z chwilą, gdy OPP otrzymają od organów podatkowych dane osobowe darczyńców, staną się ich administratorami, czyli podmiotami decydującymi o celach środkach przetwarzania tych danych. Będą zatem odpowiedzialne m.in. za właściwe ich wykorzystywanie, udostępnianie czy zabezpieczanie. Tym samym będą zobowiązane do przestrzegania przepisów ogólnego rozporządzenia o ochronie danych (RODO). Kierując korespondencję do darczyńców, OPP powinny zadbać, by został wobec nich spełniony obowiązek informacyjny, w tym poinformować o przysługujących tym osobom prawach.

Pytania do UODO

Dane osobowe podatnika, który w rozliczeniu rocznym PIT wyraził zgodę (jest ona dobrowolna) na przekazanie OPP swojego imienia, nazwiska i adresu, mogą być przetwarzane wyłącznie przez tę organizację. Jest to o tyle istotne, że w niektórych przypadkach środki z 1 proc. podatku trafiają do stowarzyszeń lub fundacji, które przekazują te środki do konkretnych osób, które wspierają. Prezes UODO informuje, że na podstawie tej zgody organizacje nie mogą udostępnić danych darczyńcy np. osobie obdarowanej. W swoim stanowisku, które powstało w związku z licznymi pytaniami od organizacji pożytku publicznego, Prezes UODO zwraca uwagę, że jeżeli podatnik w rozliczeniu rocznym wyraził zgodę na przekazanie jego danych organizacji, to może ona je przetwarzać np. po to, by np. podziękować darczyńcy w imieniu obdarowanego. Podstawą do podjęcia takiego działania jest art. 6 ust. 1 lit. f RODO, czyli w prawnie uzasadniony interes administratora. Organizacja pożytku publicznego nie ma jednak żadnych podstaw prawnych do udostępnienia danych darczyńców osobom obdarowanym, chyba że pozyskana byłaby na ten cel uprzednia zgoda. Warto więc o to zadbać planując tego typu działania. Dane osobowe darczyńców 1 proc. podatku przekazywane są organizacji pożytku publicznego przez naczelników urzędów skarbowych. Uprawnia ich do tego art. 45c ust. 5 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Źródło: Urząd Ochrony Danych Osobowych (UODO)

Podsumowując:

Podstawą przetwarzania danych przez organizacje pożytku publicznego zgodnie z art. 6 ust. 1 lit. f RODO jest prawnie uzasadniony interes administratora.

Organizacje pożytku publicznego nie mogą przekazywać danych podatników osobom przez nich obdarowanych.

Jako administrator danych, organizacja pożytku publicznego zobowiązana jest spełnić wobec osoby przekazującej 1% swojego podatku obowiązek informacyjny.

Pamiętajmy, że wobec każdego urzędu możemy zrealizować wszystkie przysługujące nam prawa w zakresie ochrony danych osobowych wynikające z RODO.

Katarzyna Żuk
konsultant ds. ochrony danych osobowych w PBSG

Zainteresowaliśmy Cię? Napisz do nas i porozmawiajmy o Twoim projekcie

O Autorze

Katarzyna Żuk
Absolwentka prawa na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu oraz dziennikarstwa i komunikacji społecznej w Wyższej Szkole Umiejętności Społecznych w Poznaniu. Pracowała w kancelariach specjalizujących się w obsłudze prawnej podmiotów gospodarczych, w szczególności w sprawach z zakresu szeroko rozumianego prawa cywilnego, prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, czy też prawa spółek handlowych. Członek Okręgowej Izby Radców Prawnych w Poznaniu. Od kilku lat z sukcesem wykorzystuje zdobyte doświadczenie biznesowe i wiedzę w pracy konsultanta ds. ochrony danych osobowych. Prywatnie miłośniczka muzyki i pasjonatka dobrej kuchni.